Rośliny mają genetycznie wysoki potencjał plonowania oraz określony profil zdrowotności. W warunkach uprawy pomimo bardzo dobrych cech użytkowych wymagają zaawansowanej agrotechniki do uzyskania wysokich plonów. Jednym z zabiegów agrotechnicznych jest ochrona grzybobójcza oraz działanie fitosanitarne, ponieważ zdrowotność roślin nie zależy tylko do aplikacji fungicydów. Wybór środków grzybobójczych oraz ich uzupełnienie o inne produkty pozwala na uzyskanie zdrowych i wysoko plonujących plantacji.
Spis treści
Świadomy wybór fungicydów
Lista zarejestrowanych środków grzybobójczych jest długa, ale jeżeli analizie zostanie poddana ilość substancji czynnych, to okazuje się, że wybór ten jest dość mocno ograniczony. Właśnie dlatego wybierając środki grzybobójcze, z których przygotowywany jest program ochrony, warto zwracać uwagę na substancje czynne, a nie na nazwy handlowe. Takie działanie pozwoli uniknąć powtarzania tych samych substancji czynnych w kolejnych zabiegach występujących pod różnymi nazwami fungicydów.
Kolejna ważna kwestia to łączenie w jednym zabiegu kilku mechanizmów działania substancji czynnych. Zasada ta może być realizowana podczas tworzenia wieloskładnikowych mieszanin opryskowych lub poprzez wybór gotowych fungicydów zawierających więcej niż jeden związek biologiczne czynny.
Podział fungicydów
Środki grzybobójcze najczęściej dzieli na podstawie 2 cech, dzięki którym można określić ich przydatność do konkretnych zabiegów, faz rozwojowych roślin uprawnych, ale także zaawansowania rozwoju choroby.
Mechanizm działania substancji czynnych w stosunku do rośliny uprawnej:
Powierzchniowe/kontaktowe — naniesiony fungicyd pokrywa powierzchnię traktowaną i nie wnika do wnętrza rośliny uprawnej. Tworzy warstwę ochronną – z reguły są to środki grzybobójcze o działaniu zapobiegawczym. Ich zadaniem jest uniemożliwić infekcję grzybami chorobotwórczymi. Działanie tej grupy fungicydów jest krótkotrwałe i w dużej mierze zależne od przebiegu pogody — opady deszczu skracają okres ochrony.
Wgłębne — środki grzybobójcze z tej grupy działają z reguły dłużej niż kontaktowe, ponieważ substancja czynna wnika do wnętrza rośliny. Nie przemieszcza się w niej jednak, czyli zasięg działania fungicydu jest w dalszym ciągu mocno ograniczony — preparat nie zabezpiecza np. nowych przyrostów.
Systemiczne/układowe — ostatnia grupa najchętniej wykorzystywana przez Rolników, ponieważ zastosowane fungicydy nie tylko wnikają do roślin, ale także są w niej przemieszczane. Dzięki temu mogę lepiej chronić roślinę, w tym także jej nowe przyrosty.
Sposób działania:
- zapobiegawcze — ich aplikacja jest zasadna przed rozpoczęciem infekcji lub na samym jej początku.
- interwencyjne — najlepiej działają w na pierwszym etapie rozwoju choroby, zanim zacznie powodować znaczne uszkodzenia rośliny uprawnej
- wyniszczające — fungicydy z tej grupy dobrze radzą sobie z już rozwiniętą chorobą
Różne rodzaje substancji czynnych
Za skuteczne zwalczanie chorób powodowanych przez grzyby odpowiada substancja czynna, która może mieć różne pochodzenie:
- proste związki nieorganiczne — doskonałym przykładem substancji czynnych w tej grupie jest siarka elementarna lub związki miedzi (tlenochlorek miedzi, wodorotlenek miedzi)
- związki syntetyczne — wyprodukowane w laboratoriach chemicznych, skomplikowane związki o konkretnym mechanizmie działania i wpływie na procesy życiowe grzybów
- biologiczne substancje czynne — mogą to być wyselekcjonowane szczepy bakterii lub grzybów, które mają działanie grzybobójcze i mogą być wykorzystane w środkach ochrony roślin
Mała popularność rozwiązań biologicznych
W programach zwalczania chorób roślin uprawnych dominują fungicydy zawierające syntetyczne substancje czynne. Większość z nich jest znana od wielu lat i ma określoną renomę. Natomiast biologiczne substancje czynne są jeszcze pewnego rodzaju nowością, która stopniowo wchodzi do praktyki rolniczej.
Dobrze przygotowany program zwalczania chorób
Wybór substancji czynnej powinien być dostosowany do uprawy oraz zagrożenia ze strony patogenów. W niektórych terminach zabiegów zwalczane muszą być konkretne choroby np. w T1 w zbożach- jest to grupa chorób podsuszkowych. Oznacza to, że w tym zabiegu należy uwzględnić fungicydy lub substancję czynną o bardzo wysokiej skuteczności na te choroby. Sprawdzone środków grzybobójcze do realizacji programów na poszczególne uprawy znajdziesz na tej stronie: https://osadkowski.pl/srodki-ochrony-roslin/fungicydy–c-001107.
W programie powinny dominować środki grzybobójcze o działaniu systemicznym — pozwoli to na lepsze zabezpieczenie uprawy przed chorobami. Ich przemieszczanie umożliwia zabezpieczenie całej roślin, jest to szczególnie ważne podczas intensywnego wzrostu.
Zaawansowanie infekcji oraz rozwoju chorób na roślinach uprawnych podczas sezonu wegetacyjnego są bardzo zróżnicowane. Dlatego ważne jest połączenie związków o działaniu zapobiegawczym z interwencyjnym i wyniszczającym.
Eksperci opracowali gotowe programy ochrony grzybobójczej, które zostały przygotowane z uwzględnieniem wszystkich najważniejszych zasad. Ich aplikacja umożliwia utrzymanie wysokiej zdrowotności łanu, co zwiększa szanse na uzyskanie wysokich plonów.
Fungicydy – wybór mechanizmów dla zdrowotności upraw
Efektywna ochrona grzybobójcza wymaga świadomego wyboru substancji czynnych na podstawie ich mechanizmów działania (powierzchniowe, wgłębne, systemiczne) i sposobu oddziaływania (zapobiegawcze, interwencyjne, wyniszczające), dostosowanych do konkretnych faz rozwojowych roślin i zagrożeń. Dobrze skonstruowany program łączy fungicydy syntetyczne, a coraz częściej także biologiczne, w harmonijnym połączeniu zapewniającym kompleksową ochronę rośliny przez cały sezon wegetacyjny.